YKS Yerleştirme Puanı Hesaplama

YKS puan hesaplama, tercih listenizde bir programa girip giremeyeceğinizi belirleyen yerleştirme puanını bulma işlemidir. Bu puan iki parçadan oluşur: sınav puanı (TYT'nin %40'ı + AYT'nin %60'ı) ve OBP katkısı (diploma notunuzdan gelen ek puan). Aşağıda formülü, örnek hesabı ve sürecin tamamını bulacaksınız.

YKS Puan Hesaplama Nasıl Yapılır?

1. Sınav puanı bulunur. Dört yıllık (lisans) programlarda TYT'nin ağırlığı %40, AYT veya YDT'nin ağırlığı %60'tır. İki yıllık (ön lisans) programlarda AYT kullanılmaz; TYT puanı tek başına sınav puanıdır.
2. OBP hesaplanır. Ortaöğretim Başarı Puanı, diploma notunuzun 5 ile çarpımıdır ve 250–500 aralığında değişir.
3. OBP katkısı eklenir. OBP, 0,12 katsayısıyla çarpılıp sınav puanına eklenir. Önceki yıl bir yükseköğretim programına yerleşmiş adaylarda bu katsayı 0,06'ya iner.
4. Çıkan sayı, tercihlerinizde kullanılacak yerleştirme puanınızdır.

YKS Puan Hesaplama Formülü Nedir?

Sınav puanı (4 yıllık) = TYT × 0,40 + AYT × 0,60
Sınav puanı (2 yıllık) = TYT

OBP = Diploma notu × 5                     (250 – 500)
OBP katkısı = OBP × 0,12                   (yerleşen adaylarda × 0,06)

Yerleştirme puanı = Sınav puanı + OBP katkısı

Hangi yolu kullanmalısınız? Yukarıdaki hesaplayıcıda iki sekme var:

• Sonuç belgemdeki puanla — belgenizdeki puan türü puanını (TYT, SAY, EA, SÖZ, DİL) girersiniz. Bu puan zaten sınav puanınızdır; üzerine yalnızca OBP katkısı eklenir. Sonuç kesindir.
• TYT ve AYT puanımdan tahmin — sonuç belgeniz yoksa. Sınav puanı TYT × 0,40 + AYT × 0,60 ile tahmin edilir ve sonuç "Tahminî" rozetiyle işaretlenir; ÖSYM bu birleştirmeyi test bazlı standart puanlar üzerinden yaptığı için birkaç puanlık sapma olabilir.

Sık yapılan hata: Sonuç belgenizdeki SAY, EA, SÖZ veya DİL puanını AYT alanına yazmayın. Bu puanlar TYT katkısını zaten içerir; AYT alanına yazılırsa TYT iki kez sayılır ve yerleştirme puanınız olduğundan yüksek çıkar.

Adım Adım Örnek Hesap

TYT puanı 320, AYT puanı 380, diploma notu 82 olan bir aday için:

Aynı aday geçen yıl bir programa yerleşmiş olsaydı OBP katkısı 410 × 0,06 = 24,60 olacak ve yerleştirme puanı 380,60'a inecekti — yani 24,6 puanlık bir kayıp.

OBP Nedir, Yerleştirme Puanına Ne Kadar Etki Eder?

OBP (Ortaöğretim Başarı Puanı), lise diploma notunuzun puana çevrilmiş hâlidir:

En düşük ile en yüksek diploma notu arasındaki fark yerleştirme puanında 30 puandır. Küçük görünse de, taban puanların birbirine çok yakın olduğu popüler bölümlerde binlerce sıralık farka karşılık gelebilir. Yalnızca OBP'nizi hesaplamak için OBP hesaplama aracını kullanabilirsiniz.

Hippotenus Hesaplama Motoru Ne İşe Yarar?

Bu sayfadaki hesaplayıcı Hippotenus'un sınav analiz motorunun kamuya açık sürümüdür:

• Kural veriden okunur. Ağırlıklar (0,40 / 0,60), OBP çarpanı (5) ve katkı katsayıları (0,12 / 0,06) sayfaya elle yazılmaz; merkezî bir tablodan gelir ve otomatik testlerle doğrulanır. Kural değiştiğinde tüm araçlar aynı anda güncellenir.
• Sonuç belgesi yolu ile tahmin yolu ayrılmıştır. Tek bir "AYT puanı" alanı sunmak, adayın belgesindeki SAY puanını oraya yazıp TYT'yi iki kez saydırmasına yol açıyor. İki sekme bunu yapısal olarak engeller.
• Kesin olan ile tahminî olan ayrılır. Belge yolunda eklenen tek şey OBP katkısıdır ve sonuç kesindir; %40/%60 birleştirmesi yapılan yolda sonuç "Tahminî" rozetiyle işaretlenir.
• Ön lisans ve lisans ayrı ele alınır. AYT alanını boş bıraktığınızda araç otomatik olarak iki yıllık (Y-TYT) hesabına geçer — yanlışlıkla AYT'siz lisans puanı üretilmez.
• Uygulamada tek hesap değil, gelişim izlenir. Hippotenus hesabınızda her deneme kaydedilir; TYT ve AYT netleriniz zaman serisine dönüşür, hedef puanınıza olan mesafeniz güncel kalır.

YKS Nedir?

YKS (Yükseköğretim Kurumları Sınavı), 2018'den bu yana üniversiteye girişte kullanılan sistemdir. Üç oturumdan oluşur:

• TYT — Temel Yeterlilik Testi (cumartesi sabahı, 120 soru, 165 dakika)
• AYT — Alan Yeterlilik Testleri (pazar sabahı, 80 soru, 180 dakika)
• YDT — Yabancı Dil Testi (pazar öğleden sonra, 80 soru, 120 dakika)

Ön lisans programları için yalnızca TYT'ye girmek yeterlidir. Lisans programları için TYT'nin yanında AYT (ya da dil bölümleri için YDT) zorunludur.

YKS'nin Eski İsimleri Nelerdir?

Bugünkü TYT, yapı olarak YGS'nin; AYT ise beş ayrı oturuma yayılan LYS'nin yerini aldı. 2018 reformunun en görünür etkisi sınav takviminin tek hafta sonuna sıkışması oldu.

YKS Puan Türleri Nelerdir?

Her puan türünün kendi yerleştirme puanı (Y-SAY, Y-EA, Y-SÖZ, Y-DİL, Y-TYT) hesaplanır; bir aday birden fazla puan türünde puana sahip olabilir.

YKS'ye Nasıl Başvurulur?

1. Başvuru, ÖSYM'nin Aday İşlemleri Sistemi (ais.osym.gov.tr) üzerinden e-Devlet şifresiyle yapılır — genellikle şubat ayında.
2. Başvuru ekranında gireceğiniz oturumlar (TYT / AYT / YDT) işaretlenir; seçim sınav ücretini belirler.
3. Ücret yatırılmadan başvuru tamamlanmış sayılmaz.
4. Son sınıf öğrencilerinin başvuruları genellikle okul müdürlükleri aracılığıyla açılır; mezun adaylar bireysel başvurur.
5. Sınava giriş belgesi, sınav tarihine yakın AİS üzerinden yayımlanır.

Kesin takvim, ücretler ve kimlik kuralları her yıl YKS Kılavuzu'nda açıklanır.

YKS Ne Zaman Yapılır?

YKS, haziran ayının ikinci yarısında bir hafta sonuna yayılır: cumartesi TYT, pazar sabahı AYT, pazar öğleden sonra YDT.

Sonuçlar genellikle temmuz başında açıklanır; tercih dönemi ve yerleştirme sonuçları temmuz–ağustos aylarına yayılır. Ek yerleştirme genellikle eylül ayında yapılır. "Beklenen" işaretli tarihler resmî ÖSYM takvimiyle kesinleşene kadar planlama amaçlıdır.

Yerleştirme Puanı En Fazla Kaç Olabilir?

TYT ve AYT puanlarının her ikisinin de tavanı 500 olduğu için sınav puanı en fazla 500 olur. Buna en yüksek OBP katkısı olan 60 puan (500 × 0,12) eklendiğinde yerleştirme puanının tavanı 560'tır. Ön lisans programlarında (Y-TYT) tavan yine 560'tır; sınav puanı kısmı yalnızca TYT'den gelir.

Başarı Sırası ve Taban Puan Neden Burada Hesaplanmıyor?

Başarı sırası, o yıl sınava giren tüm adayların puan dağılımını gerektirir; taban puanlar ise programların kontenjanına, tercih davranışına ve o yılki sınav zorluğuna göre her yıl değişir. İkisi de sonuçlar ve yerleştirmeler açıklanmadan bilinemez.

Bu yüzden sınav öncesinde yayımlanan "kesin sıralama" ya da "kesin taban puan" iddiaları dayanaksızdır. Anlamlı olan tek yaklaşım geçmiş yılların resmî puan–sıralama tablolarına bakarak tahmin yürütmek ve bunun bir tahmin olduğunu açıkça söylemektir. Doğrulanmış veriye dayanmayan bir sayı yayımlamak yerine burada yalnızca puanınızı hesaplıyoruz.

YKS Yerleştirme Puanını Yükseltmek İçin Ne Yapmalı?

• AYT'nin ağırlığı daha yüksek ama TYT'yi bırakmayın. %60'lık ağırlık AYT'de olsa da TYT'de kaybedilen her puanın 0,40'ı doğrudan yerleştirme puanından düşer.
• Diploma notunu ihmal etmeyin. Son sınıfta 10 puanlık diploma notu farkı yerleştirme puanında 6 puan demektir; sınavdan 6 puan kazanmak çoğu zaman daha zordur.
• Yerleştiyseniz OBP kaybını hesaba katın. Geçen yıl bir programa yerleşen adaylarda OBP katkısı yarıya iner; bu, aynı sınav puanıyla önceki yıla göre 30 puana varan kayıp anlamına gelebilir.
• Hedefinizi nete çevirin. Hedef puanınız için hangi dersten kaç net gerektiğini hedef net hesaplama aracıyla görebilir, planı çalışma programı oluşturucu ile kurabilirsiniz. Yöntem için YKS çalışma planı nasıl hazırlanır rehberine bakın.

Yerleştirme Puanı Hesaplamada Sık Yapılan Hatalar

• Sonuç belgesindeki SAY/EA/SÖZ puanını AYT puanı sanmak. O puanlar TYT katkısını zaten içerir; TYT ile yeniden birleştirilirse TYT iki kez sayılır.
• TYT ve AYT puanını düz toplamak. Ağırlıklar 0,40 ve 0,60'tır; düz toplam anlamsız bir sayı üretir.
• OBP'yi diploma notuyla karıştırmak. OBP, diploma notunun 5 katıdır; 82 diploma notu 82 değil 410 OBP demektir.
• OBP'yi doğrudan eklemek. OBP'nin kendisi değil, 0,12 ile çarpılmış hâli eklenir.
• Yerleşmiş adayların katsayı kaybını unutmak. 0,12 yerine 0,06 uygulanır.
• Ön lisans hesabına AYT katmak. İki yıllık programlarda AYT puanı kullanılmaz.
• Yerleştirme puanını taban puanla karıştırmak. Yerleştirme puanı sizin puanınız; taban puan bir programa en son yerleşen adayın puanıdır ve her yıl değişir.